Thay đổi sinh lý ở tuổi dậy thì

Dạy thì bắt đầu ở trong bộ não của bạn. Tuyến yên sản sinh ra một số lượng lớn hóc môn có tác động tới các hoạt động kích thích buồng trứng (nếu bạn là nữ) hoặc tinh hoàn (nếu bạn là nam). Khi nhận được lệnh từ tuyến yên, buồng trứng tăng độ bài tiết hóc môn estrogen và progesterone. Tinh hoàn tạo ra nhiều kích thích tố sinh dục hơn. Những hóc môn này làm cơ thể có sự thay đổi rất lớn: bạn cao hơn, hình dáng thay đổi, các cơ quan sinh sản phát triển và các đặc điểm sinh lý khác (như lông trên người) bắt đầu phát triển.

 

Sau đây là bảng liệt kê một số thay đổi về sinh lý xuất hiện đối với bạn nam và nữ ở tuổi dạy thì. Trong những thay đổi sau bạn thấy cơ thể mình xuất hiện những gì thay đổi gì rồi?

 

Nam Nữ
o Tăng chiều cao
o Tăng cân
o Ngực nở, quanh núm vú
o Mọc đủ răng vĩnh viễn
o Vỡ giọng
o Mọc râu, lông nách, ngực xuất hiện
o Vai nở
o Cơ bắp phát triển
o Mọc lông
o Các bộ phận sinh dục ngoài phát triển
o tinh trùng bắt đầu được sản sinh
o Xuất tinh tự phát: dương vật trở nên cứng và xuất tinh
o Tâm tính thay đổi do hóc môn
o Các xương dài ngừng phát triển
o Xuất hiện thủ dâm
o Khi các bạn nam xuất tinh, tinh trùng nằm lẫn trong tinh dịch. Khi giao hợp, tinh trùng gặp trứng làm cho bạn nữ có thể có thai. Đó là lý do nếu bạn sinh hoạt tình dục thì phải dùng bao cao su để tránh có thai và các bệnh lây nhiễm qua đường tình dục.
o Tăng chiều cao
o Tăng cân
o Ngực phát triển
o Mọc đủ răng vĩnh viễn
o Vỡ giọng
o Mọc lông nách
o Eo thon lại
o Hông nở ra
o Mọc lông mu
o Các bộ phận sinh dục ngoài phát triển
o Bắt đầu có sự rụng trứng
o Xuất hiện hành kinh
o Tâm tính thay đổi do hóc môn
o Các xương dài Xuất hiện thủ dâm
o Khi bạn gái có kinh điều đó có nghĩa là giờ đây bạn đã có khả năng có con. Vì vậy nếu các bạn gái có quan hệ tình dục thì phải sử dụng các biện pháp tránh thai. Nhớ là: bao cao su là biện pháp tránh thai duy nhất có thể bảo vệ được bạn.
Các bạn không nên cho rằng một số thông tin về các bạn gái là chỉ dành cho các bạn gái, hay một số thông tin về bạn trai là chỉ dành cho bạn trai. Hiểu được giới kia có nghĩa là bạn đã có thông tin đầy đủ. Tuy nhiên, nếu bạn muốn tìm kiếm thông tin cụ thể về bạn trai hay bạn gái thì bạn có thể tham khảo các phần sau:

 

Những thay đổi ở Bạn gái
Hình dáng bề ngoài

Hình dáng bề ngoài của bạn gái bắt đầu thay đổi khi họ bước vào tuổi dạy thì. Trong thời kỳ này, cơ thể bạn bắt đầu có dáng vẻ của một phụ nữ trẻ. Trong những năm trước khi có kinh, cơ thể bạn thay đổi nhiều hơn trước, ngực bạn bắt đầu phát triển, phía sau của bạn đầy đặn hơn trước. Lớp mỡ dưới da dày hơn và làm cho cơ thể của bạn mềm mại hơn và nữ tính hơn.

Quá trình này xuất hiện với tốc độ khác nhau ở từng người. Một số bạn gái lớn dần dần trong khi các bạn khác lớn rất nhanh. Cơ thể của bạn có nhiều thay đổi trong suốt những năm này. Thông thường, khoảng tuổi 18-20 bạn sẽ có hình dáng ổn định được xác định bởi gen của bố mẹ truyền cho.

Phát triển ngực

Do các tuyến sữa phát triển và lớp mỡ ở ngực dày hơn nên ngực của bạn sẽ tiếp tục đầy đặn hơn. Dấu hiệu đầu tiên của phát triển ngực thường là quầng vú (vùng quanh núm vú) trở nên đầy đặn hơn và sẫm màu hơn. Kế tiếp là ngực bắt đầu nhô ra với hình dáng càng ngày càng to dần và tròn hơn. Trong thời gian này nếu thấy hơi ngứa hoặc đau trong núm vú cũng là chuyện bình thường.

Do cơ thể của mỗi người bắt đầu phát triển theo thời gian riêng cho nên một số bạn gái vẫn có ngực lép khi các bạn khác ngực đã to.

Ngực của tôi bắt đầu nhô khi tôi học hớp 4 hay lớp 5 gì đó….Lúc đó tôi không muốn nó nhô ra cho nên tôi ép lại. Lúc nào tôi cũng ép nó thấp xuống. Hồng 18 tuổi
Khi tôi học lớp 9, tôi vẫn còn cởi trần chạy ngoài phố. Không ai tin tôi khi tôi nói như vậy nhưng đó là sự thật. Tôi chẳng hề có ngực gì cả. Chỉ đến khi học lớp 11 thì tôi mới thực sự phát triển…
Hạnh, 20 tuổi
Cũng như màu da, ngực của mỗi người cũng khác nhau. Màu sắc và kích cỡ của quầng vú và núm vú rất đa dạng. Có những người ngực nhỏ, ngừơi ngực to, người ngực trung bình, người có núm vú đâm ra ngoài, người có núm vú ngả sang bên, người có núm vú tròn, người có núm vú nhọn, người ngực có một ít lông, người núm vú chẳng có tí lông nào…có rất nhiều phụ nữ khác nhau vì vậy các bộ ngực cũng khác nhau!

Sự phát triển của các Bộ phận sinh sản

Khi dậy thì, các cơ quan sinh sản của nữ phát triển. Môi lớn, môi nhỏ, âm vật và âm đạo tất cả đều phát triển, lông mu bắt đầu mọc quanh âm hộ, và âm hộ bắt đầu có màu sẫm hơn. Trong bức tranh sau, bạn có thể thấy một vài thay đổi bên ngoài của cơ thể trong thời kỳ dậy thì.

Nhớ là: cũng như khuôn mặt có hai mắt, một mũi và một mồm nhưng mọi người trông đều khác nhau cả. các bộ phận sinh sản của người có hình dáng, màu sắc và kích cỡ riêng. Nếu bạn cùng tắm với một bạn gái khác bạn sẽ thấy không có hai người nào giống nhau cả. Có cá biệt cũng là chuyện bình thường!

Kinh nguyệt

Kinh nguyệt là dấu hiệu cho thấy bạn đã bắt đầu rụng trứng và có khả năng có thai. Tuy nhiên vì bạn bắt đầu rụng trứng không có nghĩa là bạn đã sẵn sàng sinh con về mặt thể chất lẫn tâm lý! Kinh nguyệt thường bắt đầu ở tuổi 11 – 16 nhưng cũng có thể đến sớm hơn hoặc muộn hơn đối với một số bạn gái. Trong thời kỳ hành kinh, cơ thể bạn thải ra máu kinh. Một số phụ nữ ra rất nhiều kinh, số khác lại có ít hơn. Số ngày kỳ kinh kéo dài có thể nhiều hay ít nhưng thông thường khoảng từ 3 tới 7 ngày. Khi bạn gái mơi thấy kinh thì chu kỳ thường không đều.

Mọi người có phản ứng với kinh nguyệt theo cách khác nhau. Cho dù phản ứng đầu tiên của bạn là gì thì chu kỳ kinh nguyệt là bình thường và là một phần giá trị của cuộc sống. Máu trong cơ thể bạn là sạch sẽ và vì vậy việc có kinh là không bẩn hay cái gì đó mà phải hổ thẹn.

Mỗi người có cảm giác khác nhau khi họ có kinh lần đầu.
Bạn không phải là đơn độc.
Tôi thấy kinh khi tôi học lớp 6. Mẹ tôi đã nói với tôi rằng khi tôi đến độ tuổi đó tôi sẽ thấy kinh. Khi đó mẹ ở bên tôi vì vậy tôi không hề cảm thấy sợ hay lo lắng gì cả. Tôi thấy bình thường khi cơ thể tôi thay đổi. Tôi cảm thấy tự nhiên, mọi người khác cũng thế và tôi cũng vậy! Hằng, 22 tuổi
Lúc đó tôi cảm thấy thực sự khủng khiếp, thực sự sợ hãi. Tôi giấu chuyện đó và thấy kinh khủng. Tôi rất xấu hổ, bối rối. Tôi lấy trộm mấy miếng vải của mẹ tôi để dùng. Tôi lên tầng trên để rửa và đóng chặt cửa lại. Tôi sợ mọi người biết. Hương, 22 tuổi
Các bạn gái trẻ có nhiều cách thấm hút kinh nguyệt. Hiện nay có rất nhiều loại băng vệ sinh cũng như những cách dùng truyền thống như miếng vải, khăn, bông y tế, và áo sơ mi cũ giặt sạch. Bạn nên thay băng ít nhất 4 lần một ngày (khi bạn thức dậy buổi sáng, vào buổi trưa, lúc chập tối và trước khi đi ngủ). Và nếu bạn ra nhiều máu bạn nên thay nhiều hơn. Có một loại sản phẩm mới trên thị trường là loại băng thỏi nhỏ, bạn có thể cho vào trong âm đạo. Nút bông này sẽ thấm máu kinh và bạn có thể di chuyển thoải mái hơn. Nếu bạn dùng nút bông phải nhớ là đừng để nó trong âm đạo của bạn quá 6 tiếng trước khi thay băng mới. Sản phẩm này hiện chưa có bán rộng rãi ở Việt Nam.

Sau đây là một số câu trả lời cho những câu hỏi thông thường về kinh nguyệt:

• Máu kinh có chứa trứng không?
Không ai biết là trứng có theo máu kinh ra ngoài hay không. Có hai giả thuyết: 1) là trứng ra ngoài theo máu kinh; 2) là khi trứng không được thụ tinh , cơ thể sẽ hấp thụ lại nó.

• Tại sao một số người có máu kinh màu đỏ tươi, một số có máu kinh màu đỏ đậm, số khác có màu đỏ nâu và số khác lại có máu cục?
Máu kinh có thể không giống với máu tươi vì nó bao gồm không chỉ máu mà còn các chất bài tiết khác và mô niêm mạc dạ con. Hơn nữa, sau khi mô niêm mạc dạ con vỡ ra nó không còn được máu trong tĩnh mạch nuôi dưỡng nữa, và trên đường từ dạ con qua âm đạo ra ngoài, màu sắc có thể thay đổi. Những cục máu kinh chỉ là những cục nhỏ của niêm mạc dạ con. Đừng lo lắng gì về nó.

• Tại sao một số người bị đau bụng, đau lưng, đau ngực hay đau đầu khi thấy kinh? Làm thế nào để giảm bớt đau?
Đến cuối kỳ kinh, cơ thể sản sinh ra nhiều prostaglandin hơn làm cho dạ con co bóp để niêm mạc bong và vỡ ra. Đó là chất prostaglandin làm cho một số phụ nữ bị co bóp cơ bụng, đau lưng, đau ngực hay đau đầu trước và trong kỳ kinh. Nếu bạn có nhiều chất này trong cơ thể bạn sẽ bị đau nhiều hơn và thậm chí còn bị nôn và đi ngoài. Nếu bạn có ít thì bạn chỉ cảm thấy không được thoải một chút thôi và không khó chịu. Cho đến nay người ta vẫn chưa biết tại sao một số người lại có nhiều prostaglandin hơn người khác. Đau trong khi hành kinh có khó chịu nhưng nó không phải là bệnh.

Cách tốt nhất để làm giảm khó chịu khi hành kinh là sử dụng các cách truyền thống. Một số bạn gái thích chạy hoặc đạp xe vì nó sẽ làm giảm đau cho họ. Nếu bạn bị đau bạn có thể chườm nóng, ngâm chân vào nước nóng, đặt gối vào bụng hay xoa bóp lưng. Khi đã giảm đau rồi thì bận rộn với công việc có thể giúp bạn quên sự không thoải mái này. Không có cách nào thích hợp cho tất cả mọi người. Nhưng bạn có thể khám phá ra chiến lược riêng cho mình. Nếu bạn bị đau nhiều, bạn có thể uống thuốc giảm đau.

Có một số trường hợp đau cơ quan sinh sản do bệnh gây ra như bệnh viêm màng trong dạ con hay viêm khung xương chậu. Những bệnh này không phổ biến nhưng nếu bạn thấy rất đau và không gì có thể làm giảm đau được thì bạn nên đến cơ sở y tế để kiểm tra.

• Khi bạn lập gia đình thì sẽ hết bị đau đúng không?
Những bạn gái đang trải qua tuổi dạy thì bị đau khi +hành kinh nhiều hơn người lớn vì cơ thể của họ vẫn đang phát triển và chưa ổn định. Đôi khi, lúc họ trưởng thành hơn thì đỡ đau hơn. Đúng là một số người thấy đỡ đau hơn khi họ có quan hệ tình dục thường xuyên hay có con nhưng đó không phải là một qui luật. Rất nhiều phụ nữ đã có gia đình và có con nhưng vẫn bị đau khi hành kinh. Chẳng có bằng chứng khoa học nào chứng minh lập gia đình hay không lập gia đình sẽ làm giảm đau hanh kinh.

• Một số người nói rằng khi bạn thấy kinh bạn không nên tắm, thế có đúng không?
Kinh nguyệt là một sự kiện sinh lý quan trọng và lành mạnh chứ không phải là bệnh. Khi hành kinh bạn nên tắm rửa để giữ cho cơ thể sạch sẽ.

• Hoạt động nặng có nguy hiểm không?
Một số phụ nữ lớn tuổi nói rằng khi bạn hành kinh không nên làm việc nặng hay đạp xe đạp mà nên nghỉ ngơi và đi bộ nhẹ nhàng. Tuy nhiên không có cơ sở khoa học nào cho việc tin này. Nếu bạn cảm thấy mệt mỏi hơn bình thường, nhưng bạn phải biết lắng nghe các dấu hiệu của cơ thể bạn. Nếu bạn cảm thấy khoẻ mạnh bình thường thì không cần thay đổi chế độ hoạ độn hàng ngày. Thực ra khoa học chứng minh rằng các hoạt động như chơi thể thao có thể giảm đau hành kinh và làm phụ nữ cảm thấy thoải mái hơn trong khi có kinh.

• Bạn nên ăn uống gì khi hành kinh?
Bạn nên ăn uống như bình thường khi hành kinh, ăn nhiều loại thức ăn có nhiều chất. Đặc biệt bạn nên ăn nhiều rau xanh và thức ăn có màu đỏ như thịt lợn, thịt bò và gan để phù lại lượng sắt mất trong máu. Theo khoa học, hành kinh không yêu cầu phụ nữ tránh bất cứ loại thức ăn nào. Đôi khi chất cafêin có trong cà phê, trà, Coca-Cola có thể làm tăng độ co thắt trong kỳ kinh cho nên nếu bạn cảm thấy khó chịu thì hãy ngừng sử dụng chúng vài ngày.

• Có thể có quan hệ tình dục khi đang có kinh không?
Bạn có thể có quan hệ tình dục như bình thường trong giai đoạn có kinh. Tất nhiên bạn cũng nên sử dụng các biện pháp tránh thai và các bệnh lây truyền qua đường tình dục như bình thường nữa.


Những thay đổi ở Bạn trai
Hình dáng bề ngoài

Cơ thể của bạn có sự thay đổi rất lớn từ hình dáng của một cậu bé. Chiều cao tăng lên, vai nở ra, bụng và hông thon hơn, cơ bắp to lên và bạn dần dần có vóc dáng của một người đàn ông. Nam thường bắt đầu dạy thì muộn hơn nữ - đa số sự phát triển này xuất hiện ở độ tuổi từ 13 đến 20.

Một số người có thể dạy thì sớm hơn những người khác, đôi khi cùng tuổi nhưng người này lại lớn hơn và phát triển hơn người kia rất nhiều. Nếu bạn chậm hơn những người khác thì không có gì phải lo lắng cả! Thời kỳ của bạn sẽ tới!

Sự phát triển của các bộ phận sinh dục

Dạy thì là lúc mà các bộ phận sinh dục thay đổi nhiều nhất. Bìu dái (tinh hoàn) to ra và có màu sậm hơn, và hai tinh hoàn cũng to hơn. dương vật dài hơn, to hơn và thường có màu đậm hơn trước đây. Lông cũng bắt đầu mọc quanh bộ phận sinh dục. Đầu tiên có vài sợi lông xuất hiện nhưng dần dần sẽ mọc dày hơn và quăn hơn.

Nếu bạn có cơ hội quan sát dương vật của những người khác quanh bạn thì đừng ngạc nhiên khi thấy của họ không giống với của bạn. Các cậu bé và những người đàn ông khác nhau có dương vật và bìu dái khác khau, cả về hình dáng lẫn màu sắc. Một số người có dương vật phần đầu to còn phần thân nhỏ, còn số khác lại có đầu dương vật nhỏ và thân dương vật to. Một số có bìu dái to hoặc nhỏ, bìu dái thấp hoặc cao. Thông thường một bên bìu cao hơn bên kia để không bị cọ sát vào nhau. dương vật và bìu dái vốn có những hình dáng và kích cỡ khác nhau.

Một số vị thành niên sợ là vì dương vật của họ nhỏ cho nên họ không phải là “đàn ông thực sự”. Khi dương vật chưa cương cứng lên, bạn có thể thấy là dương vật của mỗi người đàn ông có kích cỡ khác nhau. Tuy nhiên, dù nhỏ hay to thì khi cương cứng lên mọi dương vật đều giống nhau. Những người có dương vật to sẽ chỉ to hơn lên một ít còn những người có dương vật nhỏ thì to lên rất nhiều. Hơn thế nữa, kích cỡ không quyết định khả năng tình dục hay khả năng có con. Vì vậy bạn đừng lo lắng gì cả.

cương cứng và xuất tinh

Với đàn ông đã trưởng thành, dương vật cương cứng khi bị kích thích tình dục. Nhưng ở tuổi dậy thì nó không hoàn toàn như vậy. Thông thường bạn cương cứng trong những vì những lý do khác như khi có điều gì đó vui, khi trong đầu xuất hiện ý nghĩ về bạn gái của bạn, khi bạn lo lắng hoặc sợ hãi, khi bạn đi tiểu hay có khi chẳng vì lý do nào cả. Một số bạn trai lẫn lộn và lúng túng không hiểu tại sao lại thế. Chuyện đó là rất bình thường. Khi còn là các cậu bé các bạn có thể thấy dương vật của mình cứng lên nhưng thường là chỉ khi dậy thì điều đó mới xảy ra thường xuyên và rõ ràng hơn. cương cứng không mong muốn có thể làm cho bạn xấu hổ, đừng lo, những người khác thường không thấy đâu và quá trình này sẽ kết thúc rất nhanh.

Thỉnh thoảng khi tôi đang đứng nói chuyện về điều gì đó vui với một bạn gái thì nó lại dựng đứng lên. Cũng thế bất cứ khi nào cô giáo gọi tôi đứng dậy và phát biểu và nó làm tôi đỏ hết cả mặt lên. Chiến, 18 tuổi
dương vật cương cứng có kích cỡ và hình dạng khác nhau. Khi cương cứng nó chuyển từ một thực thể nhỏ, mềm thành một phần cơ thể to và cứng. Một số người dương lên, một số chúc xuống - độ đứng cao hay thấp tuỳ thuộc vào từng người.

Khi dậy thì cơ thể bạn bắt đầu sản sinh ra tinh trùng và tinh dịch. Giao đoạn này bản có khả năng xuất tinh, điều đó có nghĩa là cơ thể bạn có khả năng làm cho một người phụ nữ có thai nếu tinh trùng của bạn vào trong âm đạo của cô ta. Chất xuất tinh thường đặc và có màu trắng sữa. Sự xuất tinh có thể diễn ra sớm hay muộn đối với những người khác nhau.

Mộng tinh

Nhiều bạn trai vào ban đêm xuất hiện việc xuất tinh không có chủ ý được gọi là mộng tinh. Mộng tinh là khi cơ thể tự phát tiết ra tinh dịch. Nó thường được gọi là “mơ” nhưng không phải lúc nào nó cũng xảy ra khi bạn đang nằm mơ. Mặc dù mộng tinh lần đầu tiên có thể làm bạn bối rối, điều này là bình thường và chẳng có gì phải lo lắng cả. Cơ thể của bạn hoàn toàn khoẻ mạnh. Một số bạn trai lo lắng là nếu họ không mộng tinh thì điều đó có nghĩa là cơ thể họ không sản sinh ra tinh trùng. Điều này không đúng, cơ thể đang rạo ra tinh trùng, nhưng nếu bạn không xuất tinh tình trùng sẽ thẩm thấu lại vào cơ thể bạn và tinh trùng mới được sản sinh ra.

Thỉnh thoảng khi tôi đang đứng nói chuyện về điều gì đó vui với một bạn gái thì nó lại dựng đứng lên. Cũng thế bất cứ khi nào cô giáo gọi tôi đứng dậy và phát biểu và nó làm tôi đỏ hết cả mặt lên. Chiến, 18 tuổi

Lúc đầu tôi rất lo, sợ mình bị bệnh, có thể sau này sẽ không có con. Nhưng sau khi cưới tôi có luôn hai đứa. Nam, 32 tuổi
Những thay đổi cơ thể khác ở bạn trai

Nhiều bạn trai còn thấy những thay đổi khác trong thời kỳ dậy thì. Những thay đổi này có thể bao gồm: núm vú sưng, đau; có lông mọc ở trên mặt và trên người; nổi yết hầu và vỡ giọng.


hẹn hò

------------------------------

------------------------------
Đã đọc : 4226 lần

Để nhận các bài viết mới nhất từ trang tư vấn tâm lý An Việt Sơn, hãy nhập email của bạn vào ô dưới đây

Banner
Banner

Liên hệ tư vấn

hỗ trợ trực tuyến

CHÚ Ý: AVS KHÔNG TƯ VẤN QUA CHAT

tư vấn qua điện thoại (3.000 đồng/phút): 1900 68 50 hoặc (04)1088 - 1 - 7

tư vấn trực tiếp: 2/15, phố Đào Duy Từ, phường Hàng Buồm, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội

Lĩnh vực tư vấn:

- tư vấn tâm lý tình cảm, hôn nhân, gia đình

- tư vấn nuôi dạy trẻ

- tư vấn sức khỏe tình dục: xuất tinh sớm, lãnh cảm, nghệ thuật phòng the, bệnh tình dục....

- tư vấn sức khỏe sinh sản, giới tính

- tư vấn trị liệu tâm lý

- Các vấn đề tâm lý khác như ly hôn, stress

Gọi -1900 68 50 để đặt lich tư vấn trực tiếp

Biểu giá tư vấn tại đây

Khách hàng tư vấn trực tuyến xem hướng dẫn tư vấn tại đây

Truyện hay

Truyện ngắn: Cái kính của gã bạn trai cũ

Truyện ngắn: Cái kính của gã bạn trai cũ

Có rất nhiều cách để chấm dứt một mối quan hệ, đặc biệt là kiểu quan hệ tình cảm nam nữ. Tôi vẫn hình dung mọi chuyện đơn giản thế này, hai cục nam châm điên cuồng hút nhau, rồi tới khi bản thân chúng mất đi lực hút, hoặc giả bi ai hơn cứ cho là... Đọc thêm

Banner
Banner